جهاددانشگاهی؛ زیستبوم نوآوری با هویت انقلابی
مدیرکل توسعه همکاریهای علمی مرکز مدیریت حوزههای علمیه گفت: جهاددانشگاهی بهعنوان یکی از نهادهای نوپا، نوآور و پیشرو در عرصه مرجعیت علمی و اثرگذاری اجتماعی، الگویی ممتاز از خدمترسانی متعهدانه و انقلابی را بهنمایش گذاشته است.
سالروز جهاددانشگاهی بهعنوان یکی از نخستین رویشهای انقلاب اسلامی در عرصه علمی و فرهنگی، طی بیش از چهار دهه فعالیت خود تلاش کرده است میان ظرفیتهای دانشگاهی و نیازهای واقعی جامعه پیوند برقرار کند. این نهاد با فعالیت در حوزههای علمی، پژوهشی، فناوری، فرهنگی و آموزشی، دستاوردهای متعددی را به ثبت رسانده و همواره بر استفاده از توان جوانان و نخبگان داخلی تأکید داشته است.
در آستانه ۱۶ مرداد، سالروز تأسیس جهاددانشگاهی، بررسی نقش این نهاد در تقویت روحیه خودباوری، تحقق شعار سال، توسعه علمی کشور و جایگاه آن در نظام حکمرانی اهمیت ویژهای دارد.
خبرنگار ایکنا از قم بهمناسبت چهلوششمین سالروز تشکیل جهاددانشگاهی با حجتالاسلام والمسلمین مجتبی فرهنگیان مدیرکل توسعه همکاریهای علمی مرکز مدیریت حوزههای علمیه گفتوگو کرده است که مشروح آن را در ادامه میخوانیم:
ایکنا - مهمترین نقاط قوت جهاددانشگاهی در مسیر خدمت به ایران چیست؟
جهاددانشگاهی بهعنوان یکی از نهادهای نوپا و پیشرو در عرصه مرجعیت علمی و اثرگذاری اجتماعی، الگویی ممتاز از خدمترسانی متعهدانه و انقلابی را به نمایش گذاشته است.
آنچه این نهاد را در میان نهادهای علمی و اجرایی کشور متمایز میکند، تداوم روحیه انقلابی و پایبندی به رسالتی فراتر از کارویژههای متعارف است؛ ویژگیای که انقلاب اسلامی را از دیگر انقلابهای بزرگ جهان جدا میکند.
تجربه نشان داده بسیاری از انقلابها با گذشت زمان یا به انحراف کشیده شدهاند یا در تضاد با آرمانهای اولیه خود قرار گرفتهاند؛ اما انقلاب اسلامی با تکیه بر نهادسازی مبتنی بر فرهنگ بومی، منابع انسانی متعهد و رسالتهای اجتماعی معطوف به محرومان، توانسته است ماهیت انقلابی خود را پس از دههها حفظ کند.
نمونههای عینی این دستاورد را هم در عرصه دفاعی و هم در فضای علمی میتوان مشاهده کرد که جهاددانشگاهی، یکی از بارزترین مصادیق آن است.
ایکنا - جهاددانشگاهی با بهرهمندی از نیروهای انقلابی چه نقشی ایفا میکند؟
جهاددانشگاهی، با بهرهمندی از نیروهای جوان و انقلابی، ضمن حرکت بر لبههای دانش، مانیفست مأموریتی خود را بر خدمت به مردم و طبقات محروم استوار کرده است. این نهاد، برخلاف بسیاری از نهادهای آکادمیک مرسوم، بر سه ضلع راهبردی نیروی انسانی متعهد و متخصص، نوآوری و خودکفایی علمی و جامعهگرایی مسئلهمحور استوار است که آن را در جایگاهی منحصر بهفرد قرار داده است.
نخست تلفیق علم و دین، تخصص و تعهد است؛ در نظامهای علمی غربی، نزاع علم و دین امری مفروض تلقی میشود؛ اما جهاددانشگاهی با بهکارگیری نیروهای متخصص و متعهد، امکان عینی همپوشانی علم و دین را بهنمایش گذاشت. این نهاد نشان داد که میتوان میان معرفت دینی و دانش روز، پیوندی استوار برقرار کرد و الگویی بومی و کارآمد برای جامعه علمی ایران و جهان اسلام ارائه داد.
دوم نوآوری و خودکفایی علمی است. جهاددانشگاهی، در راستای منویات مقام معظم رهبری مبنی بر توسعه دانش در لبههای علم و پر کردن فاصله علمی با جهان غرب، گامهای عملی و پراگماتیکی برداشته است. دستاوردهای چشمگیر آن در حوزههای فناوریهای راهبردی، از جمله سلامت و پزشکی، گواهی بر این مدعاست؛ بهگونهای که در عرصههایی همچون درمان سرطان، جهشهای علمی امیدوارکنندهای بهثبت رسیده که نویدبخش تحقق قلههای مورد اشاره امام شهید است.
سوم جامعهگرایی و مسئلهمحوری است. یکی از وجوه تمایز جهاددانشگاهی، پیوند وثیق آن با جامعه و مسئلهمحوری جدی است. این نهاد، به جای گرفتارشدن در ساختارهای فرسایشی بوروکراتیک جهان سوم، همواره براساس نیازهای واقعی جامعه، اولویتهای علمی و اجرایی خود را تنظیم کرده و از این رهگذر، همواره پیشرو و پویا باقی مانده است.
ایکنا - جهاددانشگاهی در حوزههای دانشبنیان چه نقشی ایفا کرده است؟
جهاددانشگاهی در حوزههای دانشبنیان و فناوریهای آیندهساز، از جمله هوش مصنوعی، بهعنوان یکی از پیشگامان نظام علمی کشور شناخته میشود و با شکلدهی به زیستبوم این فناوریها، میتواند به تقویت حکمرانی خوب، ارتقای بهرهوری و کاهش شکافهای اجتماعی کمک کند. همچنین در عرصه علوم انسانی و اسلامی، با رویکردی حکمرانانه و طرحهایی نظیر سلامت اداری و سامانه جامع شفافیت، سهمی مؤثر در بهینهسازی نظامات علمی و اداری کشور ایفا کرده است.
از منظر الگوسازی مدیریتی، جهاددانشگاهی توانسته است پارادایمی هدفمند از مدیریت جهادی را بهعنوان یک الگوی عینی و عملیاتی ارائه دهد که در دل مأموریتهای انقلاب اسلامی قابل فهم و اجراست. این الگو، با تأکید بر ایثار، تعهد و تخصص، میتواند برای سایر کشورهای در حال توسعه نیز راهگشا باشد.
بیشک، موفقیتهای جهاددانشگاهی، نافی ضرورت آسیبشناسی و ارزیابی درونی مستمر در حوزههای راهبردی، منابع انسانی و پارادایمهای علمی نیست؛ اما در سالگرد این نهاد مقدس، برجستهسازی نقاط قوت و مزیتهای نسبی آن، گامی ضروری در مسیر تعالی و توسعه همهجانبه است. امید است با نگاه نقادانه و سازنده، بتوانیم در آینده بر پلهای توسعه و پیشرفت این نهاد انقلابی بیفزاییم و روحیه جهاد علمی را در میان نسلهای آینده نیز تداوم بخشیم.
انتهای پیام
